डडेल्धुरा, कात्तिक ७ । डडेल्धुरामा दुई नगरपालिका र पाँच गाउँपालिका गरी सातवटा स्थानीय तह छन् । यी सातवटै स्थानीय तह ५२ वटा वडामा विभाजित छन् । सात स्थानीय तहका ५२ वडाबाट २०७९ मा निर्वाचित भएर आएका जनप्रतिनिधिको पाँचवर्षे कार्यकाल अहिले अन्तिम वर्षमा पुगेको छ । करिब चार वर्षको कार्यकाल पूरा गरिसकेका उनीहरू अहिले आफूले गरेका काम, पूरा भएका योजना, अधुरा प्रतिबद्धता र आगामी अवधिमा गर्नुपर्ने कामको समीक्षा गर्न थालेका छन् ।

चार वर्षअघि स्थानीय तहको निर्वाचनमा मत माग्दै गर्दा जनप्रतिनिधिहरूले नागरिकलाई विकासका थुप्रै सपना देखाएका थिए । गाउँमा सडक पु¥याउने, खानेपानीको समस्या समाधान गर्ने, विद्युत् विस्तार गर्ने, विद्यालय सुधार्ने, स्वास्थ्य सेवा गाउँमै पु¥याउने र कृषिलाई उत्पादनसँग जोड्ने प्रतिबद्धता उनीहरूका एजेन्डामा थिए । अहिले त्यही जनप्रतिनिधिको पाँचवर्षे कार्यकालको अन्तिम वर्ष चलिरहेको छ ।

चार वर्षको अवधिमा डडेल्धुराका स्थानीय तहका वडाहरूमा सडक, खानेपानी, सिँचाइ, विद्युत्, विद्यालय, स्वास्थ्य संस्था, वडा कार्यालय, खेलमैदान तथा कृषि पूर्वाधारका काम भएको वडाध्यक्षहरू बताउँछन् । कतिपय वडामा वर्षौंदेखिको खानेपानी समस्या समाधान भएको छ । कतै गाउँसम्म सडक पुगेको छ । कतै विद्यालयमा कक्षा थपिएका छन् भने कतै स्वास्थ्य संस्थाको पूर्वाधार सुधारिएको छ । किसानका लागि सिँचाइ, पोलिहाउस, बीउबिजन र कृषि उपकरण वितरणका कार्यक्रम पनि सञ्चालन भएका छन् ।

तर चार वर्षपछि पनि सबै एजेण्डा पूरा भएको छैन । केही बस्तीमा खानेपानी पुग्न बाँकी छ । कतिपय सडक सञ्चालनमा आए पनि कालोपत्रे हुन सकेका छैनन् । केही योजना प्रक्रियामै छन् । कतै आफ्नै वडा कार्यालयसमेत बन्न सकेको छैन । बजेट अभाव, भौगोलिक विकटता र ठूला योजनाका लागि प्रदेश तथा संघीय सरकारमा निर्भर हुनुपर्ने बाध्यता रहेको वडाध्यक्षहरू बताउँछन् ।

जिल्ला सदरमुकामको अमरगढी नगरपालिका–५ का वडाध्यक्ष टंकबहादुर क्षेत्रीले चार वर्षमा बाटोघाटो निर्माणसँगै किसानलाई पाइप, पोलिहाउस र हाते ट्याक्टर वितरण गरिएको बताए । पशुपालक किसानका लागि पशु खोप सेवा तथा विद्यालयका लागि बजेट विनियोजन र विपन्न विद्यार्थीलाई शैक्षिक सामग्री वितरण गरिएको उनले बताए। ‘चुनावमा गरेका प्रतिबद्धतामध्ये करिब ७० प्रतिशत काम पूरा भएको छ,’ क्षेत्रीले भने । उनका अनुसार अब खानेपानी, कृषि तथा बाँकी रहेका बाटोघाटो मर्मतसम्भारका काममा वडाको ध्यान छ । अमरगढीको मुख्य बजार बागबजार क्षेत्रको सडक विस्तारका लागि संघिय सरकारबाट मुआब्जा वितरण भइसके पनि सडक अझै व्यवस्थित हुन बाँकी रहेको उनले बताए ।

अमरगढी नगरपालिका–७ का वडाध्यक्ष खडक बोहराको अनुभवमा चुनावका बेला जनतामाझ लगिएका सबै एजेन्डा कार्यान्वयन भइसकेका छैनन् । सुनपोखरी सिँचाइ, वडा स्वास्थ्य, गर्खा–शैलेश्वर सडक र कृषि उनका चुनावी एजेन्डा थिए । यीमध्ये केही काम अघि बढेको र केही अझै प्रक्रियामा रहेको उनले बताए ।

उनका अनुसार सडक विस्तारसँगै सुनपोखरी निर्माण गर्न सके किसानलाई ठूलो फाइदा पुग्नेछ । ‘सिँचाइ र सडक दुवै भयो भने किसानले उत्पादन गरेको कृषि उपज बजारसम्म पु¥याउन सहज हुन्छ,’ उनले भने । चार वर्षमा आफ्नै वडा कार्यालय निर्माण हुनु भने उनले महत्वपूर्ण उपलब्धिका रूपमा लिएका छन् ।

अमरगढी नगरपालिका–८ का वडाध्यक्ष नरबहादुर साँकीले भने नागरिकका अपेक्षा धेरै भए पनि वडासँग त्यसअनुसारको बजेट नभएको बताए । उनका अनुसार खनमडा र लटाउलीमा खानेपानी पु¥याइएको छ । डकले र रातागुन क्षेत्रमा लिफ्ट प्रविधिबाट पानी पु¥याइएको छ । स्वास्थ्य चौकी तथा विद्यालयका भौतिक संरचनामा पनि सुधार गरिएको उनले बताए ।

दोस्रोपटक निर्वाचित साँकीले आफू घरदैलोमै पुगेर सेवा दिइरहेको र वडामा खासै असन्तुष्टि नआएको दाबी गरे । तर वडा कार्यालय भवन निर्माण गर्न नसकिएको उनले स्वीकार गरे । त्यसका लागि नगरपालिका र प्रदेश सरकारसँग आग्रह गरिएको उनले बताए ।

अमरगढी नगरपालिका–३ का वडाध्यक्ष तीर्थबहादुर ऐरले पनि खानेपानी, सिँचाइ, स्वास्थ्य र शिक्षाका क्षेत्रमा काम भएको बताए । प्रदेश पूर्वाधारको कार्यक्रमअन्तर्गत घटाल–चिर्केटे हुँदै जोगबुडा जोड्ने सडक निर्माणलाई उनले महत्वपूर्ण मानेका छन् । तरकारी उत्पादनका लागि उपयुक्त क्षेत्र भएकाले सडकले किसानलाई बजारसम्म जोड्ने उनको भनाइ छ ।

उनका अनुसार वडाका अधिकांश घरमा ‘एक घर, एक धारा’ पुगेको छ । तर लरडा, पथरोडा, रजोडा र साउन गाउँमा अझै खानेपानी पु¥याउन सकिएको छैन । ‘एक घर, एक धारा’को लक्ष्य लिइए पनि एउटै वडाभित्र केही बस्ती छुट्नुले स्थानीय पूर्वाधार विकासको अर्को पाटो देखाउँछ ।

नवदुर्गा गाउँपालिका–२ का वडाध्यक्ष दिलबहादुर विष्टका लागि शिक्षा र कृषि प्राथमिकतामा परेका छन् । विद्यालयको शैक्षिक गुणस्तर सुधारका लागि अतिरिक्त कक्षा सञ्चालन गरिएको उनले बताए । साना सिँचाइ र फलामे पोलिहाउस निर्माणमार्फत कृषिमा सहयोग गरिएको उनको भनाइ छ ।

मणिलेक स्वास्थ्य चौकी र बडम गाउँघर क्लिनिकबाट स्वास्थ्य सेवा उपलब्ध भइरहेको तथा रडुवा–बडम सडक पिच र बडम–बेडुपानी सडक स्तरोन्नतिको काम अघि बढेको उनले बताए । विद्युत् प्राधिकरणसँग समन्वय गरेर नयाँ लाइन विस्तारको काम पनि भइरहेको छ ।

भागेश्वर गाउँपालिका–३ का वडाध्यक्ष डम्बरराज जोशीले विकासका योजनामा दलित, महिला, सीमान्तकृत समुदाय र किसानलाई प्राथमिकता दिएको बताए । चुनावमा जनतालाई भ्रममा नपारी काम गर्ने प्रतिबद्धतासहित मत मागेको र सोहीअनुसार काम गरिरहेको उनको दाबी छ । तर खेलमैदान, सडकलगायतका केही काम बाँकी छन् । ती योजना पूरा गर्न संघीय सरकारको सहयोग आवश्यक पर्ने उनले बताए ।

अजयमेरु गाउँपालिका–१ का वडाध्यक्ष दत्तिसिंह भण्डारी भने दोस्रोपटक निर्वाचित हुन् । उनको अनुभवमा २०७४ यता वडामा धेरै परिवर्तन भएको छ । खानेपानी, विद्युत्, सडक, विद्यालय तथा कुलो निर्माणका काम भएको र ‘एक घर, एक धारा’मार्फत घरघरमा खानेपानी पु¥याइएको उनले बताए ।

कृषितर्फ तरकारीको बीउबिजन वितरण भइरहेको छ । गाउँमै बसेर कृषि गर्ने किसानलाई अनुदान, बीउ र अन्य सहयोग उपलब्ध गराइएको उनको भनाइ छ । तर युवालाई विदेश जानबाट रोक्न नसकिएको उनले स्वीकार गरे । भौतिक पूर्वाधार निर्माणसँगै गाउँमै रोजगारी सिर्जना गर्ने चुनौती अझै उस्तै रहेको उनको भनाइ छ ।

गन्यापधुरा गाउँपालिका–२ का वडाध्यक्ष मनोजबहादुर देउवाले सडक, खेलमैदान र आधारभूत अस्पताल निर्माणलाई आफ्नो वडाका महत्वपूर्ण उपलब्धिका रूपमा प्रस्तुत गरे । कुलो, धारा र सिँचाइमा बजेट प्रयोग गरिएको तथा कृषिमा लाग्नेलाई तालिम दिइएको उनले बताए । गन्यापधुरा सदरमुकाम जोड्ने रडुवा–गणेशपुर सडक पक्की बनाउने काम भइरहेको छ । आवश्यकताका आधारमा जनताको घरमै पुगेर सेवा दिइरहेको पनि देउवाले बताए ।

आलिताल गाउँपालिका–१ का वडाध्यक्ष यज्ञबहादुर देउवाका लागि भने विकास निर्माणसँगै विपद् व्यवस्थापन ठूलो जिम्मेवारी बनेको छ । पहिरो प्रभावित परिवारको व्यवस्थापनलाई वडाले प्राथमिकतामा राखेको उनले बताए । भौगोलिक जोखिमका कारण कतिपय वडामा स्थानीय सरकारको नियमित विकास बजेटबाटै विपद्का समस्या सम्बोधन गर्नुपर्ने अवस्था रहेको उनको भनाइ छ ।

आलिताल गाउँपालिका–२ का वडाध्यक्ष प्रमोदबहादुर मल्लले गैरागाँखेत सडकमा यातायात सञ्चालनमा ल्याउन सफल भएको र त्यसलाई कालोपत्रे गर्न पहल भइरहेको बताए । साउखर्क–उणीकोट सडक निर्माण भएको र थप सुधार गर्दै जाने उनको भनाइ छ ।

शिक्षामा भने उनको वडाले गाउँमै कक्षा १२ सम्मको पढाइ सञ्चालन गरेको छ । विद्यार्थीलाई निःशुल्क अध्यापनसँगै पोसाक र शैक्षिक सामग्री वितरण गरिएको उनले बताए । गाउँमै माध्यमिक तहसम्म पढाइ सञ्चालन हुँदा विद्यार्थी र अभिभावकलाई टाढाको विद्यालयमा निर्भर हुनुपर्ने बाध्यता कम हुने उनको दाबी छ ।

परशुराम नगरपालिका–२ का वडाध्यक्ष रमेश बोहराले आफ्नो वडा भौगोलिक रूपमा विकट भएकाले सडक र विद्युत्लाई प्राथमिकता दिएको बताए । नियमित रूपमा वडाका काम अघि बढिरहेको उनको भनाइ छ ।

परशुराम नगरपालिका–३ का वडाध्यक्ष नरेश खवासले विद्यार्थीको स्वास्थ्य परीक्षण, स्वास्थ्य शिविर र विद्युतीकरणका काम भइरहेको बताए । स्वास्थ्य र विद्युत् पहुँच विस्तारलाई उनले वडाका प्राथमिकताका रूपमा राखेका छन् ।
 

अत्तरियामा देवीदेवताको थान फेला परेको विश्वास, स्थानीय संरक्षणमा जुटे 

धनगढी, कात्तिक १० । कैलालीको अत्तरियामा देवीदेवताको थान फेला परेको विश्वास गर्दै स्थानीयवासी संरक्षणमा जुटेका छन्। गोदावरी नगरपालिका–२ स्थित

साउदीमा रहेका नेपालीलाई सतर्क रहन दूतावासको आग्रह

काठमाण्डौ, कात्तिक १० । साउदी अरबमा सुरक्षा खतरा बढ्दै गएपछि नेपाली राजदूतावासले त्यहाँ रहेका नेपाली नागरिकलाई उच्च सतर्कता अपनाउन र अनावश्यक रूपमा

भोटेकोशी बाढीमा बेपत्ता कञ्चनपुरका सैनिक चन्दको दुई महिनापछि अन्त्यष्टि

कञ्चनपुर, कात्तिक ८ । भाद्र १० गते आएको विनाशकारी भोटेकोशी बाढीमा बेपत्ता कञ्चनपुरका २५ वर्षीय श्याम चन्दको अन्त्यष्टि गरिएको छ । नेपाली सेनामा